Dat blijkt uit recente berichtgeving in De Telegraaf, waarin afval- en energiebedrijven, verenigd in de Afvalvergroeners, waarschuwen voor een miljoenenfiasco als de gemeente Utrecht vasthoudt aan haar huidige plannen rond afval- en energiebedrijf HVC.
Financieel riskant
De kern van de kritiek is dat Utrecht zowel de verwerking van restafval als de levering van warmte voor lange tijd wil vastleggen bij één partij. Volgens de Afvalvergroeners is deze zogeheten koppelverkoop onnodig en financieel riskant. ,,Door afvalverwerking en warmtelevering aan elkaar te knopen, beperkt de gemeente de concurrentie en vergroot zij het risico op structureel hogere kosten voor inwoners en bedrijven”, stelt woordvoerder Robert Corijn namens de Afvalvergroeners.
Meerkosten doorberekend
De Telegraaf schrijft dat uit berekeningen blijkt dat het vastleggen van het Utrechtse restafval bij HVC de gemeente tot wel vijf miljoen euro per jaar extra kan kosten. Die meerkosten worden uiteindelijk direct of indirect doorberekend aan inwoners en bedrijven, via hogere afval- en warmtetarieven. Ook op de langere termijn ziet de sector forse risico’s, zeker nu het Rijk inzet op het terugdringen van de verbrandingscapaciteit richting 2030.
Publieke eigenaar én opdrachtgever
De Afvalvergroeners wijzen erop dat Utrecht als aandeelhouder van HVC een dubbelrol heeft: enerzijds als publieke eigenaar, anderzijds als opdrachtgever. Volgens hen belemmert dit een open en eerlijke afweging van alternatieven. Andere afvalverwerkers bieden vergelijkbare diensten tegen lagere kosten en met meer flexibiliteit, terwijl HVC door de gekozen constructie voor lange tijd verzekerd wordt van afvalaanvoer.
De integriteitsregels
Daarnaast zijn de Afvalvergroeners kritisch over het volgens hen ondoorzichtige besluitvormingsproces rond de voorgenomen deal met HVC. Voormalig GroenLinks-wethouder Lot van Hooijdonk, tot voor kort nauw betrokken bij het Utrechtse college, is inmiddels bestuurder bij HVC. Hoewel zij stelt dat alle integriteitsregels zijn gevolgd, roept dit bij marktpartijen vragen op over transparantie en zorgvuldigheid.
Open concurrentie is essentieel
De Afvalvergroeners pleiten daarom voor uitstel van het besluit, zodat de besluitvorming na de gemeenteraadsverkiezingen op een transparante manier kan plaatsvinden.